سەردێری پرسیار:ئایا کەفارەتی سوێند دەکرێ بە پارە دەربکرێت بەدەر لەوانەی کە لە ئایەتەکەدا هاتووە: (فَكَفَّارَتُهُ إِطْعَامُ عَشَرَةِ مَسَاكِينَ مِنْ أَوْسَطِ مَا تُطْعِمُونَ أَهْلِيكُمْ أَوْ كِسْوَتُهُمْ أَوْ تَحْرِيرُ رَقَبَةٍ فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ ذَلِكَ كَفَّارَةُ أَيْمَانِكُمْ إِذَا حَلَفْتُمْ وَاحْفَظُوا أَيْمَانَكُمْ كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ آَيَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ) {المائدة:89}?

بەرواری دانان :2020-06-09 کۆدی پرسیار:2047

پرسیار:

پرسیار: ئایا کەفارەتی سوێند دەکرێ بە پارە دەربکرێت بەدەر لەوانەی کە لە ئایەتەکەدا هاتووە (فَكَفَّارَتُهُ إِطْعَامُ عَشَرَةِ مَسَاكِينَ مِنْ أَوْسَطِ مَا تُطْعِمُونَ أَهْلِيكُمْ أَوْ كِسْوَتُهُمْ أَوْ تَحْرِيرُ رَقَبَةٍ فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ ذَلِكَ كَفَّارَةُ أَيْمَانِكُمْ إِذَا حَلَفْتُمْ وَاحْفَظُوا أَيْمَانَكُمْ كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ آَيَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ) {المائدة:89}?

دەقی وەڵام:



وەڵام: جیاوازی هەیە لەنێوان زانایان سەبارەت بە مال دان بۆ کەفارەتی سوێند، دوو وتە هەیە:

یەکەم: زۆربەی زانایان بۆ ئەوە چوون دروست نییە مال بدرێت لە جیاتی خواردن یان لە جیاتی جل و بەرگ کڕین بۆ کەفارەتی سوێند، کە ئەمە وتەی مالکی و شافعی و حەنابلەیە، بەڵگە:

خوای گەورە دەفەرمووێت: (لَا يُؤَاخِذُكُمُ اللَّهُ بِاللَّغْوِ فِي أَيْمَانِكُمْ وَلَكِنْ يُؤَاخِذُكُمْ بِمَا عَقَّدْتُمُ الْأَيْمَانَ فَكَفَّارَتُهُ إِطْعَامُ عَشَرَةِ مَسَاكِينَ مِنْ أَوْسَطِ مَا تُطْعِمُونَ أَهْلِيكُمْ أَوْ كِسْوَتُهُمْ أَوْ تَحْرِيرُ رَقَبَةٍ فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ ذَلِكَ كَفَّارَةُ أَيْمَانِكُمْ إِذَا حَلَفْتُمْ وَاحْفَظُوا أَيْمَانَكُمْ كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ آَيَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ) {المائدة:89}.

ابن قدامە ڕەحمەتی خوای لێ بێت دەفەرمووێت: (دروست نییە بۆ کەفارەت پارە بدەیت لە جیاتی خواردن و جل و بەرگ، کە ئەمە وتەی ئەحمەد و مالک و شافعی و ابن منذرە، وە ظاهری وتەی عومەری کوڕی خەتاب و ابن عباس و عطاء و موجاهد و سعید بن جبیر و نەخەعی یە.

بەڵگە لەسەر ئەمە:

(١)خوای گەورە دەفەرمووێت: (إطعام عشرة مساكين من أوسط ما تطعمون أهليكم أو كسوتهم)، لەم ئایەتە خواردن و جل و بەرگی دیارکردووە، بەڵگەیە دروست نییە کەفارەت بە شتی تر دەربکەیت.

(٢)چونکە خوای گەورە مرۆڤی سەر پشک کردووە لەنێوان سێ شت، ئەگەر پارە دروست بوایا مرۆڤ سەر پشک نەدەکرد تەنها لەنێوان ئەم سێ شتانە.

(٣)چونکە ئەگەر پارە بدەیت مانای سەرپشکی کەفارەت دان نامێنێت، چونکە ئەگەر نرخی خواردن و جل و بەرگ وەک یەک بێت ئەوە یەک شتە، چۆن دەکرێت سەرپشک بیت؟ ئەگەر نرخی یەکێکیان زیاد بکەیت بەسەر ئەوی تر چۆن سەر پشک دەبیت لەنێوان ئەم دوو شتە؟). المغني (11/257) .

دووەم: هەندێک زانای تر بۆ ئەوە چوون دروستە مال بدرێت بۆ کەفارەت بە مطلقی، کە ئەمە وتەی ئەبو حەنیفەیە.

سێیەم: هەندێک زانای تر بۆ ئەوە چوون دروستە پارە بدەیت ئەگەر پێویست بکات و مەسلەحەتی تێدابێت.

باشتر وایە کەفارەت بدەیت بەو شێوەیە کە خوای گەورە باسیکردووە، ئەگەر پێویست بکات و مەسلەحەتی تێدابوو لەسەر وتەی هەندێک زانا دەتوانی پارە بدەیت، واللە أعلم.

لیستی بەشەکانی پرسیار و وەڵام